Đặc Sản Quê Hương Hải Dương

Bánh Lòng Kinh Môn

Bánh Lòng là món bánh trứ danh được người dân ở thôn Huề Trì, xã An Phụ, huyện Kinh Môn gìn giữ hơn 500 năm qua .

Theo lời các cụ cao niên thôn Huề Trì kể lại: “Ngày xưa trang ấp Huề Trì trù phú, nhộn nhịp, đất đai màu mỡ. Thời nhà Trần, bao quanh làng Huề Trì trồng mây nước, trồng tre, làm hầm chông, Dựng lũy  để đánh giặc Mông Cổ. Trong những tháng ngày giặc vây hãm, bà con dân làng mới nghĩ ra một loại lương khô được chế biến từ gừng, lạc, nếp, đường mật ,… sau đó cất kín trong chum, vại để ăn dần dần. Loại lương khô đó giúp dân làng ấm lòng, vững dạ cùng quân dân cả nước đánh trả bọn giặc khát máu trong thời gian dài. Ngày nay dân Huề Trì vẫn làm loại lương khô xưa, đặt tên là bánh lòng. ”

Bánh lòng thường được làm vào dịp Tết cổ truyền để dâng cúng tiên tổ. Nguyên liệu để làm bánh được lựa chọn kỹ lưỡng  như lạc, đường mật, mứt, vừng, nếp cái hoa vàng, gừng, thịt ba chỉ quay kỹ. Thóc nếp cái hoa vàng được phơi già nắng, hạt nếp mẩy, đều nhau rồi cho thóc vào chảo gang lớn rang, nhiệt độ chảo vừa phải, dùng chổi rơm đảo liên tục để thành bỏng nổ đều. Sau đó đổ thóc ra nia, sẩy hết vỏ trấu giữ lại bỏng, cho bỏng vào cối đá giã thật mịn.

Đun chảo nóng cho nước đường vào chảo, đun đến khi đường cô đặc thành mật, lấy một giọt đường thả vào bát nước nguội, nếu giọt đường không tan ra là được. Đường càng cô đặc thì bánh càng chắc, khô, bánh trữ được lâu mà không bị hỏng. Vừng rang thơm, lạc rang bỏ vỏ lụa, giã nhuyễn gừng rồi lấy nước, thịt ba chỉ thái sợi nhỏ quay kỹ, mứt, hương liệu  rồi cho tất cả các nguyên liệu trên vào chảo đường cô đặc và đảo thật nhanh.

Khi hỗn hợp đảo xong thì đổ ra khuôn bánh để ép. Khuôn bánh được làm bằng gỗ, có hình chữ nhật, dài 22 cm, rộng 11 cm, dày 10 cm. Đổ hỗn hợp bánh vào khuôn, dùng thanh gỗ đặt lên, tiếp đó dùng búa gỗ đập lên cho đến khi bánh chắc là được. Sau đó tháo bánh ra khỏi khuôn, dùng dao cắt thành miếng nhỏ, dùng giấy bạc bọc lại, lấy giấy màu bọc thêm một lớp nữa. Bánh đạt yêu cầu là khi cắt ra bánh có màu trắng, xốp, dẻo, béo, ngọt, thơm mùi gừng.

Bánh Đa Gấc Kẻ Sặt

Bánh đa gấc là sự hòa quyện màu đỏ của gấc, mùi thơm từ gừng, béo của lạc, vừng, dừa; bánh đa được cuộn thành từng cuốn. Ở Hải Dương thì huyện nào cũng có bánh đa gấc nhưng ngon nhất, độc đáo nhất  là bánh đa gấc làng Kẻ Sặt thuộc xã Tráng Liệt, huyện Bình Giang.

Nguyên liệu làm ra chiếc bánh đa gấc cần có: dừa, củ gừng, gạo, gấc chín, vừng, lạc, đường. Dừa phải chọn trái già, dày cùi; củ gừng không được già quá hay non quá; gạo CR203 tơi, xốp, đều hạt; gấc chín tươi; vừng là loại vừng tấm, hạt đều; lạc già, hạt to, mẩy; đường cát loại ngon.

Khi đã có đủ nguyên liệu vừa ý, ta ngâm gạo trong nước sạch khoảng 1-2 giờ. Vớt gạo để trong rổ cho ráo nước rồi cho vào cối đá xay, xay bằng tay, vừa xay vừa đổ ít nước để hỗn hợp không bị đặc cũng không loãng. Vừng ngâm nước, chà xát bỏ vỏ; lạc tươi thái mỏng, rồi xảy bỏ vỏ lụa; cùi dừa thái mỏng sợi nhỏ; lấy ruột gấc để riêng ra; gừng tươi giã nhỏ lọc lấy nước.

Bánh đa Kẻ Sặt được tráng hai lần, lần 1 rắc vừng, dừa, lạc lên mặt bánh đa nóng, rồi múc 1 muôi bột đổ lên bánh, tráng bột đều ra,đậy vung nồi lại, chờ khoảng 2 phút mở vung ra, lúc này bánh đã chín, dùng ống nứa dài chừng 40 cm, đường kính 7- 8cm đặt lên mép bánh đa để bánh dính vào ống nứa, từ từ lăn tròn ống nứa, đưa ống nứa đặt vào tấm phên rồi lăn ngược lại cho bánh đa dính vào tấm phên, cứ làm tương tự như vậy đến khi nào thấy bánh đa kín chỗ tấm phên thì đem tấm phên ra ngoài nắng mà phơi. Khi bánh đa khô lại dùng dao nhỏ cạy bánh lên, dùng dây cột lại thành chồng, bánh có hình tròn người ta cắt đôi bánh thành hình bán nguyệt, khách đến mua người bán hơ bánh qua than hồng rồi cuộn bánh thành hình ống để tránh bánh bị vỡ khi vận chuyển đường dài. Thưởng thức bánh đa gấc Kẻ Sặt cảm nhận được vị thơm của lạc, vừng, dừa, vị cay của gừng sẽ là, người ăn hơi tê đầu lưỡi. Đến quê hương Hải Dương các bạn nhớ mua bánh đa gấc Kẻ Sặt để làm quà nhé.

Bánh Gai Ninh Giang

Thứ quà quê dân dã Bánh gai Ninh Giang, được người dân thị trấn Ninh Giang, huyện Ninh Giang làm ra đã theo chân nhiều chuyến xe, nhiều chuyến bay đi khắp miền tổ quốc.

Gạo nếp cái Hoa Vàng hạt đều, mẩy, trắng, dẻo, gạo nếp được xay thành bột mịn. Lá gai nếp chọn lá vừa phải, rửa sạch cho vào nồi ninh nhừ, ninh xong đem rửa bằng nước sạch, trộn với muối, ủ khoảng 3 ngày. Sau khi ủ lá gai xong, cho lá vào cối, giã nát, lọc lấy lá, bỏ sơ lá rồi trộn lá gai đã giã nát với bột nếp để làm vỏ bánh.

Nhân bánh có mỡ lợn, đậu xanh, hạt sen: Lấy mỡ ở phần cổ của lợn, cắt nhỏ chiên giòn lên; đậu xanh bỏ vỏ ngâm với nước sạch cho nở rồi đem luộc và giã thật nhuyễn; hạt sen nấu chín, hạt sen chín xốp, không bị vỡ nát.

Nặn vỏ bánh đã chuẩn bị, vắt nhân bánh cho vào vỏ bánh, dùng tay vo bánh thành hình tròn. Nặn bánh xong cho bánh vào nồi hấp. Bánh chín lấy ra, để ráo nước. Bánh ngon là vỏ bánh dẻo, nhân bánh thơm, ngọt thanh,…

Món bánh quê nhà tuy không cao sang gì nhưng khi ăn chiếc bánh thì gợi lại ký ức về tuổi thơ bình yên bên cây đa, giếng nước sân đình luôn nhắc ta hướng về cội nguồn và trân trọng những gì mình đang có.

Video: Làm bánh gai Ninh Giang

Những món ăn không thể bỏ qua khi đến TP-Hải Phòng

Bánh đúc tàu

Bánh đúc tàu là món ăn gắn liền với tuổi thơ của bao lớp người thành phố Hoa Phượng Đỏ, một bát bánh đúc tàu có: tôm, đu đu cắt nhỏ như đốt ngón tay rồi rán kỹ, bánh đúc cắt nhỏ và chan vào bát chút nước mắm ớt giấm. Thưởng thức bát bánh đúc tàu, cảm nhận vị ngọt ngọt, chua chua, cay cay, mặn mặn cùng đám bạn “chém gió” nơi vỉa hè quả là thú vị.

Địa chỉ: 274B Lạch Tray, phường Lạch Tray, quận Ngô Quyền, TP-Hải Phòng
Điện thoại: 0128.7189.020

Nem cua bể

Nem cua bể còn gọi là nem vuông, là món ăn truyền thống trứ danh thành phố Hải Phòng. Nhân nem được gói bằng: cà rốt, thịt cua, trứng gà, su hào, miến, tôm, nấm hương, thịt lợn nạc vai. Để nem cua bể có vị giòn, chính là nhờ loại bánh đa cuốn đặc biệt. Bánh đa sau khi nhúng nước, để ráo nước, cho nhân nem sau khi chuẩn bị xong rồi gói nem thành từng chiếc nem hình vuông đẹp mắt. Tiếp đó cho nem vào chảo dầu chiên lên đến khi nem chuyển sang màu vàng, có mùi thơm là nem đã chín. Nem cua bể ăn kèm với bún, rau sống, nước mắm chua ngọt. Vị ngọt từ thịt cua, giòn của bánh đa chấm với nước mắm sẽ làm “gục ngã” những vị khách khó tính nhất.

Quán bún chả Phương Mai
Địa chỉ: 87 Cát Cụt, phường An Biên, quận Lê Chân, TP-Hải Phòng
Điện thoại: 0225.3510. 091
Website: amthuchaiphong.org

Sủi dìn

Sủi dìn là món ăn người Hoa sống ở Hải Phòng, món còn có tên gọi khác là bánh trôi tàu. Sủi dìn được làm từ nguyên liệu bột nếp, gừng tươi, lạc rang, đường mật mía, dừa nạo, nước lọc, vừng đen.
Gạo nếp phải chọn loại nếp thơm, dẻo, hạt nếp mẩy, đều hạt, gạo nếp phơi già nắng để khi làm vỏ bánh bột mới nở, dai hơn. Gạo nếp đem ngâm nước lọc, cho thêm chút muối trắng, ngâm khoảng 1 ngày, cách 2-3 giờ là thay nước một lần để nước ngâm khỏi bị lên men chua, rồi đem gạo nếp đi xay nhuyễn.
Nhân bánh được làm từ hỗn hợp lạc rang giã nát, cùi dừa nạo, vừng đen, cho một ít nước rồi đun lên để tăng độ béo ngậy của nhân bánh.
Sau công đoạn chuẩn bị nhân bánh, vỏ bánh thì đến phần nặn bánh, sủi dìn nặn phải đều tay, lớp vỏ không được mỏng quá, cũng không dày quá, không lòi nhân ra ngoài, làm sao khi thả vào nồi nước bánh không bị nát mới được. Từng mẻ sùi dìn được cho vào nồi nước đang sôi khoảng 5-7 phút thì bánh nổi lên, ta vớt ra bát và cho nước đường nóng vào mà ăn.
Nước dùng sủi dìn có màu vàng sóng sánh, mùi thơm cay nồng của gừng tươi gã nhỏ với mật mía trông thật hấp dẫn.
Ngồi dưới tán hoa phượng đỏ, ăn viên sủi dìn dẻo, thơm, béo, nước dùng ngọt thanh,… Tạo nên dư vị không lẫn vào đâu được trong những ngày trở gió nơi Phố Cảng bình yên.

Quán Đông Dung-Sủi Dìn
Địa chỉ: 161 Cầu Đất, quận Ngô Quyền, TP-Hải Phòng

Chả chìa Hạ Lũng

Chả chìa là món ngon nổi tiếng bao đời nay, được người dân làng Hạ Lũng (phường Đằng Hải, quận Hải An) giữ gìn qua bao thăng trầm lịch sử. Chả chìa nhìn bên ngoài giống nem lụi ở Huế, nhưng cách chế biến lại khác hoàn toàn.
Nguyên liệu chế biến chả chìa Hạ Lũng gồm nấm hương, thịt lợn nạc xay nhuyễn, mực Cát Bà, mộc nhĩ, mía cho gia vị vừa ăn tẩm ướp rồi đảo đều. Róc bỏ vỏ mía, chẻ nhỏ đốt mía thành que nhỏ dài như ngón tay rồi trộn đều hỗn hợp thịt lợn, nấm hương, nấm mộc nhĩ, mực khô sau khi đã ướp; phần trên đoạn mía dùng tay lấy hỗn bợp bọc lên từng que mía sao cho hỗn hợp bám chật vào que, phần dưới đoạn mía để thừa ra một đốt ngón tay để dễ cầm khi ăn chả chìa. Tiếp đó đặt mẻ chả chìa vào nồi hấp, nhiệt độ hấp sao cho vừa phải, nếu lửa nhỏ quá chả chín không đều, màu không đẹp, nếu già lửa quá chả sẽ bị cháy. Khi hấp độ nóng của hơi nước sẽ làm que mía tiết ra nước đường quyện cùng vị ngọt, thơm, béo của chả chìa. Chả chìa vớt ra vừa chín tới màu sắc đồng đều, không bị khô, không bị nát là đạt yêu cầu.
Ngoài cách hấp kể trên, chả chìa còn có thể nướng trên bếp than hồng hay rán. Chả chìa có nhiều cách ăn: có người thích cầm chả chìa ăn không, người thì thích chấm chả chìa với nước mắm ăn kèm rau sống, làm vài ly rượu với bạn bè thì thật là thích thú lắm.

Địa chỉ: 130 Chợ Lũng, quận Hải An, TP-Hải Phòng